1. Aslı Erdoğan: The Stone Building and Other Places
  2. Ton van Reen: Het diepste blauw (075). Een roman als feuilleton
  3. Hugo Ball: 1 Stern und 7 kazamogipuffel
  4. Marie Richeux: Climats de France. Roman
  5. Centre Pompidou: Le Cubisme
  6. Haruki Murakami: Killing Commendatore. A novel
  7. Gérard de Nerval: A Victor Hugo – Poéme
  8. Jo Nesbø: Macbeth. Blut wird mit Blut bezahlt (Thriller)
  9. Meena Alexander: Atmospheric Embroidery. Poems
  10. Biografie van Frans Kellendonk door Jaap Goedegebuure
  11. Die 70. Frankfurter Buchmesse von 10.-14. Oktober 2018
  12. Ton van Reen: Het diepste blauw (074). Een roman als feuilleton
  13. Frida Kahlo: Making Her Self Up in Victoria & Albert Museum London
  14. The Written World. The Power of Stories to Shape People, History and Civilization by Martin Puchner
  15. Bruges Triennial 2018: Liquid City
  16. Annet Schaap wint De Gouden Griffel 2018 met haar prozadebuut Lampje
  17. The Fix (Poetry) by Lisa Wells
  18. Jean D’Ormesson: Ik leef altijd
  19. Eye Level. Poems by Jenny Xie
  20. The Great Nadar. The Man Behind the Camera by Adam Begley
  21. Saki: Laura (short story)
  22. Dagboek A.J.H. Dautzenberg: Ik bestaat uit twee letters
  23. Banned Books Week 2018, the annual celebration of the freedom to read – Sept. 23 – 29, 2018
  24. Paul Muldoon: Selected Poems 1968–2014
  25. Ton van Reen: Het diepste blauw (073). Een roman als feuilleton
  26. Anagnorisis. Poems by Kyle Dargan
  27. Bert Bevers: In volle werking (gedicht)
  28. Gérard de Nerval: A Madame Sand
  29. Amélie Nothomb: Les Prénoms épicènes
  30. René Daniëls: Fragments from an Unfinished Novel
  31. Hans Hermans: Landscape (101)
  32. Ellebogen van Fatma Aydemir. Een roman als een mokerslag
  33. Hans Ebeling Koning: Appelboom
  34. DADA Poëziebal in Schouwburg De Lawei in Drachten met o.a. K. Schippers
  35. Jean Genet: The Thief’s Journal
  36. 36ste Nacht van de Poëzie. Het grootste poëziefeest van het jaar
  37. Saki: The Music on the Hill (short story)
  38. Kate Tempest: Running Upon The Wires (new poetry)
  39. Ton van Reen: Het diepste blauw (072). Een roman als feuilleton
  40. Luigi Zoja: Paranoïa. La folie qui fait l’histoire
  41. Europese Literatuurprijs naar ‘Max, Mischa & het Tet-offensief’ van de Noorse schrijver Johan Harstad
  42. Norah Lange: People in the Room. A novel
  43. Correspondence Pablo Picasso and Gertrude Stein
  44. Gertrude Stein: Susie Asado
  45. Mirjam Van Hengel: Een knipperend ogenblik. Biografie Remco Campert
  46. Ton van Reen: Het diepste blauw (071). Een roman als feuilleton
  47. K. Schippers: Straks komt het. Roman
  48. “Ad Fundum”, een hommage aan meester-graficus en tekenaar Ad Willemen in Luycks Gallery
  49. Bert Bevers: Selfie van Rogi Wieg (Gedicht)
  50. Forum of Live Art Amsterdam 2018 in Arti et Amicitiae


  2. DANCE
  4. EXHIBITION – art, art history, photos, paintings, drawings, sculpture, ready-mades, video, performing arts, collages, gallery, etc.
  5. FICTION & NON-FICTION – books, booklovers, lit. history, biography, essays, translations, short stories, columns, literature: celtic, beat, travesty, war, dada & de stijl, drugs, dead poets
  6. FLEURSDUMAL POETRY LIBRARY – classic, modern, experimental & visual & sound poetry, poetry in translation, city poets, poetry archive, pre-raphaelites, editor's choice, etc.
  7. LITERARY NEWS & EVENTS – art & literature news, in memoriam, festivals, city-poets, writers in Residence
  9. MUSEUM OF LOST CONCEPTS – invisible poetry, conceptual writing, spurensicherung
  10. MUSEUM OF NATURAL HISTORY – department of ravens & crows, birds of prey, riding a zebra
  12. MUSIC
  15. STORY ARCHIVE – olv van de veestraat, reading room, tales for fellow citizens
  18. TOMBEAU DE LA JEUNESSE – early death: writers, poets & artists who died young
  19. ULTIMATE LIBRARY – danse macabre, ex libris, grimm & co, fairy tales, art of reading, tales of mystery & imagination, sherlock holmes theatre, erotic poetry, ideal women
  20. WAR & PEACE
  21. ·


  1. Subscribe to new material:
    RSS     ATOM

Harrie Janssens Photos 1955-2008

 Harrie Janssens

 Photos 1955-2008

 © h janssens

kemp=mag poetry magazine

More in: Harrie Janssens Photos

Charles Baudelaire: L’Albatros

Charles Baudelaire



Souvent, pour s’amuser, les hommes d’équipage

Prennent des albatros, vastes oiseaux des mers,

Qui suivent, indolents compagnons de voyage,

Le navire glissant sur les gouffres amers.

A peine les ont-ils déposés sur les planches,

Que ces rois de l’azur, maladroits et honteux,

Laissent piteusement leurs grandes ailes blanches

Comme des avirons traîner à côté d’eux.


Ce voyageur ailé, comme il est gauche et veule!

Lui, naguère si beau, qu’il est comique et laid!

L’un agace son bec avec un brûle-gueule,

L’autre mime, en boitant, l’infirme qui volait!


Le Poète est semblable au prince des nuées

Qui hante la tempête et se rit de l’archer;

Exilé sur le sol au milieu des huées,

Ses ailes de géant l’empêchent de marcher.


Poem of the week

June 29, 2008 magazine


More in: Archive A-B, Baudelaire, Charles, Les Fleurs du Mal

London Busses

L O N D O N   B U S S E S


 kemp=mag in London
London Busses

© kemp=mag

More in: FDM in London

Pessoa 35 Sonnets: 31-35

Fernando Pessoa


English Poems

35 Sonnets (1918)

Sonnets 31-35



I am older than Nature and her Time

By all the timeless age of Consciousness,

And my adult oblivion of the clime

Where I was born makes me not countryless.

Ay, and dim through my daylight thoughts escape

Yearnings for that land where my childhood dreamed,

Which I cannot recall in colour or shape

But haunts my hours like something that hath gleamed

And yet is not as light remembered,

Nor to the left or to the right conceived;

And all round me tastes as if life were dead

And the world made but to be disbelieved.

Thus I my hope on unknown truth lay; yet

How but by hope do I the unknown truth get?


When I have sense of what to sense appears,

Sense is sense ere ’tis mine or mine in me is.

When I hear, Hearing, ere I do hear, hears.

When I see, before me abstract Seeing sees.

I am part Soul part I in all I touch–

Soul by that part I hold in common with all,

And I the spoiled part, that doth make sense such

As I can err by it and my sense mine call.

The rest is wondering what these thoughts may mean,

That come to explain and suddenly are gone,

Like messengers that mock the message’ mien,

Explaining all but the explanation;

As if we a ciphered letter’s cipher hit

And find it in an unknown language writ.


He that goes back does, since he goes, advance,

Though he doth not advance who goeth back,

And he that seeks, though he on nothing chance,

May still by words be said to find a lack.

This paradox of having, that is nought

In the world’s meaning of the things it screens,

Is yet true of the substance of pure thought

And there means something by the nought it means.

For thinking nought does on nought being confer,

As giving not is acting not to give,

And, to the same unbribed true thought, to err

Is to find truth, though by its negative.

So why call this world false, if false to be

Be to be aught, and being aught Being to be?


Happy the maimed, the halt, the mad, the blind–

All who, stamped separate by curtailing birth,

Owe no duty’s allegiance to mankind

Nor stand a valuing in their scheme of worth!

But I, whom Fate, not Nature, did curtail,

By no exterior voidness being exempt,

Must bear accusing glances where I fail,

Fixed in the general orbit of contempt.

Fate, less than Nature in being kind to lacking,

Giving the ill, shows not as outer cause,

Making our mock-free will the mirror’s backing

Which Fate’s own acts as if in itself shows;

And men, like children, seeing the image there,

Take place for cause and make our will Fate bear.


Good. I have done. My heart weighs. I am sad.

The outer day, void statue of lit blue,

Is altogether outward, other, glad

At mere being not-I (so my aches construe).

I, that have failed in everything, bewail

Nothing this hour but that I have bewailed,

For in the general fate what is’t to fail?

Why, fate being past for Fate, ’tis but to have failed.

Whatever hap-or stop, what matters it,

Sith to the mattering our will bringeth nought?

With the higher trifling let us world our wit,

Conscious that, if we do’t, that was the lot

The regular stars bound us to, when they stood

Godfathers to our birth and to our blood.


35 Sonnets (1918)
by Fernando Pessoa
Sonnets 31-35

More in: Pessoa, Fernando

Thomas a Kempis: Solitude and silence

Thomas a Kempis


Seek a suitable time for leisure and meditate often on the favors of God. Leave curiosities alone. Read such matters as bring sorrow to the heart rather than occupation to the mind. If you withdraw yourself from unnecessary talking and idle running about, from listening to gossip and rumors, you will find enough time that is suitable for holy meditation.

Very many great saints avoided the company of men wherever possible and chose to serve God in retirement. “As often as I have been among men,” said one writer, “I have returned less a man.” We often find this to be true when we take part in long conversations. It is easier to be silent altogether than not to speak too much. To stay at home is easier than to be sufficiently on guard while away. Anyone, then, who aims to live the inner and spiritual life must go apart, with Jesus, from the crowd.

No man appears in safety before the public eye unless he first relishes obscurity. No man is safe in speaking unless he loves to be silent. No man rules safely unless he is willing to be ruled. No man commands safely unless he has learned well how to obey. No man rejoices safely unless he has within him the testimony of a good conscience.

More than this, the security of the saints was always enveloped in the fear of God, nor were they less cautious and humble because they were conspicuous for great virtues and graces. The security of the wicked, on the contrary, springs from pride and presumption, and will end in their own deception.

Never promise yourself security in this life, even though you seem to be a good religious, or a devout hermit. It happens very often that those whom men esteem highly are more seriously endangered by their own excessive confidence. Hence, for many it is better not to be too free from temptations, but often to be tried lest they become too secure, too filled with pride, or even too eager to fall back upon external comforts.

If only a man would never seek passing joys or entangle himself with worldly affairs, what a good conscience he would have. What great peace and tranquillity would be his, if he cut himself off from all empty care and thought only of things divine, things helpful to his soul, and put all his trust in God.

No man deserves the consolation of heaven unless he persistently arouses himself to holy contrition. If you desire true sorrow of heart, seek the privacy of your cell and shut out the uproar of the world, as it is written: “In your chamber bewail your sins.” There you will find what too often you lose abroad.

Thomas a Kempis (ca.1380 – 1471)

Imitatio Christi

Twentieth Chapter book 1

More in: MONTAIGNE, Thomas a Kempis

Lustwarande 08 Wanderland



28 juni – 28 september

3e editie internationale beeldententoonstelling in barok lustbos

Park de Oude Warande, Tilburg
28.6 – 28.9.2008
Museum De Pont, Tilburg
28.6 – 31.8.2008

Vanaf 28 juni presenteert Fundament Foundation Lustwarande 08 – Wanderland, de derde editie van de internationale expositie Lustwarande in Barok park De Oude Warande in Tilburg.

Lustwarande 08 – Wanderland zal recente ontwikkelingen in de internationale sculptuur laten zien, met een nadruk op het vergankelijke en het groteske. In combinatie met het labyrintische karakter van De Oude Warande leveren de werken samen een surrealistich wanderland op, een eigentijdse synthese van Alice’s Wonderland en de tuinen van Bomarzo.

Aan Lustwarande 08 – Wanderland nemen 27 kunstenaars uit 13 landen deel. Het merendeel van hen maakt nieuw werk voor de tentoonstelling. Een groot deel van hen heeft nooit eerder in Nederland geëxposeerd.

David Altmejd (CDN/USA)
David Bade (NL)
Miroslaw Balka (PL)
Caroline Coolen (B)
José Damasceno (BR)
Bart van Dijck (B)
Laura Ford (GB)
Brian Griffiths (GB)
Subodh Gupta (IND)
Jeppe Hein (DK/D)
Lothar Hempel (D)
John Isaacs (GB/D)
Ham Jin (ROK)
Maartje Korstanje (NL)
Gereon Krebber (D)
Skafte Kuhn (D)
Paul McCarthy (USA)
Jonathan Meese (D)
Renato Nicolodi (B)
Michael Nitsche (D)
Vincent Olinet (F/B)
André Pielage (NL)
Jens Pfeifer (E/NL)
Jon Pylypchuk (CDN/USA)
Ryan Trecartin & Lizzie Fitch (USA)
Erwin Wurm (A)

Curator: Chris Driessen magazine for art & literature

More in: Art & Literature News, FDM Art Gallery, Fundament - Lustwarande, Maartje Korstanje

Watou Poëziezomer 2008

W  A  T  O  U

Poëziezomer 2008

30 juni – 7 september

Internationale tentoonstelling van hedendaagse beeldende kunst, poëzie en architectuur in niet-museale locaties binnen en buiten het dorpscentrum van Watou.

De Poëziezomer 2008 opteert voor het vers “dat de verte nabijer dan ooit was” (Gerrit Kouwenaar) als uitgangspunt voor de 28ste editie. Via onbegrensde vormen van mobiliteit probeert men de “verte” dichterbij te halen. De mens is steeds op verkenning en de meest uit elkaar liggende cultuurervaringen sijpelen thans zomaar digitaal de huiskamer binnen. Die vaak ongenuanceerde mobiliteit roept haast vanzelfsprekend verweer op. Zo wordt er ook door diverse kunstenaars gespeculeerd op creatieve stilstand als een uiting van een eerder meditatieve houding.

Voor de poëzie selecteert Gwy Mandelinck vooral Nederlandstalige gedichten die verwant zijn met het concept. Ook dichters uit diverse hoeken van de wereld integreren “de verte” in de Poëziezomer. Naar aanleiding van het recente overlijden van Hugo Claus lijkt het logisch dat de poëet – een trouwe gast in Watou en er gesilhouetteerd door Roger Raveel – een prominente plaats krijgt binnen het circuit. Er zijn voor de editie 2008 dertig dichters geselecteerd, o.a. Wystan Hugh Auden, Wislava Szymborska, Gerrit Kouwenaar, Stefan Hertmans, Erwin Mortier, Leonard Nolens, Luuk Gruwez, Ruth Lasters, Rutger Kopland, Gerrit Komrij…

De Italiaanse curator Giacinto Di Pietrantonio, geassisteerd door Daniela Zangrando en Lieven Declerck, selecteert o.a. beeldend werk van Mario Airò, Jonathan Horowitz, Panamarenko, Alberto Garutti, Lucy and Jorge Orta, Douglas Gordon, Philippe Parreno, Anne Wenzel, Bas Jan Ader, Jiang Zhi, Thomas Lerooy, Koen Vanmechelen, Gery De Smet. magazine

More in: Art & Literature News, MUSIC, POETRY ARCHIVE, THEATRE, Watou Kunstenfestival

Ed Schilders: Verdronken dichters 4

E d   S c h i l d e r s


S l o t 

De dichter doopte zijn pen in de inkt en wiste het zweet van zijn voorhoofd. Hij schreef: ‘Voor het leven en de dood van de verdronken dichter is van vitaal belang: de elementaire tegenstelling tussen water en aarde.’ Hij zette een streep onder ‘elementaire’ en ‘vitaal’. Tussen haakjes, in kleiner handschrift, voegde hij eraan toe: ‘(werk dit uit)’.

Even later veranderde hij dit. Op een nieuw kaartje schreef hij: ‘De elementaire tegenstelling tussen aarde en water is van levensbelang voor het hiernamaals * van de verdronken dichter.’ Daaronder noteerde hij met een asterisk: ‘* waar hebben we het eigenlijk over? Over het biografisch of literair hiernamaals? Over de schrijver of de lezer?’ Hij herlas vluchtig een artikel over een verdronken dichter in een nieuw literair tijdschrift. Op het laatste kaartje, na het laatste vraagteken, noteerde hij in kapitaal: ‘BEIDE’.

En dat is nu juist het verwarrende, dacht hij. Schieten we daar wel iets mee op? Of valt er hier niets op te schieten? Is het water de schildpad en de aarde de haas? Of andersom? Wie geef je een voorsprong? Wie haalt wie nooit in? De dichter had het gevoel dat hij baantjes trok in een rond zwembad dat bovendien ronddraaide. Elke keer kwam hij uit waar hij begonnen was door alleen maar door te zwemmen ergens.

De dichter zat in het donker in bad en dacht aan de Hel van Dante. Als hij aan zijn sigaret trok zag hij zijn gezicht opgloeien in de spiegel tegenover hem. Hij besproeide zijn hoofd, liet het water wegsijpelen en trok aan zijn sigaret. Hier klopt iets niet, dacht de dichter. Er is water in de Hel. Althans in die van Dante. En als er een Hel is, dan is dat ‘m. Als ik naar een Hel zou willen dan is het die van Dante. Er is water in de Hel hoewel water en vuur elkaar niet verdragen. Ondanks de elementaire tegenstelling. Dat moest hij beslist noteren. Hij moest opschrijven: ‘Hoe komt het dat er water is in de Hel?’ Hij trok aan het koordje van het licht. De as van zijn sigaret tikte hij tussen zijn knieën in het heldere badwater. De as loste niet op, zag hij, maar zonk regelrecht naar de witte bodem en bleef daar intact liggen. Uiterst langzaam stond hij op.

De dichter liep door de regen en realiseerde zich dat de christelijke of zelfs westerse cultuur nooit een bouwmeester van het genot had voortgebracht. Het Danteske Paradijs, bedacht hij niet zonder teleurstelling, bevatte niet eens een bibliotheek. Hij moest zich niet laten afleiden. Geen Dante der Geneugten. Misschien was dat de reden waarom er water was in de Hel? Althans in die van Dante? Omdat alle elementen in dienst moesten staan van de straf? In de Hel zwemt men in een ronddraaiende ketel waarin het water eeuwig kookt. Zonder zwembroek. In de Hel deed men aan eeuwig scuba-duiken. Zonder zuurstof. Het begon harder te regenen en het leek alsof daardoor de paradoxen alleen maar groter werden, alsof er in de cirkels van zijn gedachten steeds meer cirkels verschenen.

De dichter stond onder de douche en ordende de vragen waarop hij nooit een antwoord zou krijgen. Teveel verbeelding, teveel simulatie stonden de werkelijkheid in de weg. Hij had het volledige werk van Marsman, Hart Crane en Shelley herlezen. Veel water had hij daarin gevonden, maar geen enkele zekerheid omtrent hun dood. Hij vroeg zich af of het nog zin had door te lezen. Of het zin had het land van letters te verkennen bij Virginia Woolf, Frans Babyion, en Leon Deubel, als hij antwoorden wilde kennen die in de zee van hun hiernamaals opgesloten lagen. Hij had vastgesteld dat de tegenstelling in de elementen van vitaal belang was; hij had ontdekt dat de tegenstelling definitief was. Iedere conclusie die hij trok uit een combinatie van fictie en werkelijkheid, letters en leven, was een conclusie die iets over hem, de dichter, zei, en niets over hen, de verdronken dichters.

De dichter draaide de warmwaterkraan verder open. Hij sloot zijn ogen, draaide zich met zijn rug naar het douchegordijn en herhaalde in slow motion een scène uit een film van Alfred Hitchcock. Langzaam trokken de beelden aan hem voorbij. Scherp lette hij op het gezicht van de vrouw onder de douche. Toen hij bij de close up van haar geopende oog gekomen was, draaide hij zich met een ruk om en trok het douchegordijn opzij. Er stond geen man met een mes. Er stond geen Charlotte Corday wiens Marat hij zou zijn. Zelfs geen cameraman.

De dichter doopte zijn pen in het zweet en wiste de inkt van zijn voorhoofd. Hij schreef, vrij snel achter elkaar, een serie gedichten over het sterven in het water. De definitieve versies zijn nooit gevonden. Wel de aantekeningen, de probeersels, de verfrommelde afwijzingen in de prullemand. Zoals:


Wat Marsman droomde toen het schip verging, en Shelley las voor hij verzonk.

Wat Marsman dacht toen hij onderging, en Crane zei voor hij sprong.

En archiefkaartjes, stapels archief kaartjes:

– John Keats. 26 jaar. Tuberculose.

– Shelley schrijft Adonais bij de dood van Keats.

– Brian Jones. 26 jaar. Zwembad.

– Jagger leest Adonais in Hyde Park.

– Jim Morrison. Badkuip.

– Schreef gedicht bij de dood van Brian Jones.

– Zoek de passage over Ophelia.

Maar ook dit:

– Water is bij kamertemperatuur een vloeistof zonder geur of smaak; in dunne lagen kleurloos, in een laag van enige tientallen meters dikte heeft het een donkerblauwe kleur.

Kritici hebben later, aan de hand van deze en andere beschreven stukjes papier uit de nalatenschap van de dichter, geconcludeerd dat ‘het water tot een obsessie is uitgegroeid die de dichter ten slotte fataal werd’.

Wie het werk van Marsman, Crane en Shelly leest, weet dat dit niet per definitie waar hoeft te zijn. Wel is waar dat de dichter zich vragen stelde waarop het antwoord slechts op één manier verkregen kan worden. Waarop het antwoord slechts aan één persoon tegelijk voorbehouden is.

De dichter deed zijn gedichten in de binnenzak van zijn regenjas en vertrok richting zee. Op zoek naar het antwoord dat een einde zou maken aan zijn vragen.

Elliot Banfield

Ed Schilders: Verdronken dichters 4 – Besluit

In: SIC Letterkundig tijdschrift. Jrg 4, nr. 4, winter 1986

© E. Schilders magazine

More in: Crane, Hart, Ed Schilders, Marsman, Hendrik, Shelley, Percy Byssche

Best Designed Books 2007


27 juni – 30 september 2008

De Best Verzorgde Boeken 2007

Ieder jaar presenteert de Stichting De Best Verzorgde Boeken de mooiste boeken van het afgelopen jaar in het Stedelijk Museum. Voor het jaar 2007 zijn er 33 boeken geselecteerd. Die selectie vult het museum aan met een aparte categorie, in dit geval: bijzonder vormgegeven kinderboeken.

Jaarlijks kiest een vijfkoppige vakjury boeken die zich door hun vormgeving en productietechniek onderscheiden. Over het jaar 2007 zonden uitgevers, opdrachtgevers, ontwerpers en drukkers gezamenlijk 465 boeken in,  een ongekend hoog aantal. magazine

More in: - Book Lovers, Art & Literature News, Design

Joep Eijkens: New York, New York! 2

Joep Eijkens Photos:  New York, New York! 2

More photos by Joep Eijkens on poetry magazine

More in: FDM in New York, Joep Eijkens Photos

Paul Verlaine: Nevermore

Paul Verlaine


Allons, mon pauvre coeur, allons, mon vieux complice,
Redresse et peins à neuf tous tes arcs triomphaux;
Brûle un encens ranci sur tes autels d’or faux;
Sème de fleurs les bords béants du précipice;
Allons, mon pauvre coeur, allons, mon vieux complice!

Pousse à Dieu ton cantique, ô chantre rajeuni;
Entonne, orgue enroué, des Te Deum splendides;
Vieillard prématuré, mets du fard sur tes rides:
Couvre-toi de tapis mordorés, mur jauni;
Pousse à Dieu ton cantique, ô chantre rajeuni.

Sonnez, grelots; sonnez, clochettes; sonnez, cloches!
Car mon rêve impossible a pris corps, et je l’ai
Entre mes bras pressé: le Bonheur, cet ailé
Voyageur qui de l’Homme évite les approches.
-Sonnez, grelots; sonnez, clochettes; sonnez, cloches!

Le Bonheur a marché côte à côte avec moi;
Mais la FATALITÉ ne connaît point de trêve:
Le ver est dans le fruit, le réveil dans le rêve,
Et le remords est dans l’amour: telle est la loi.
-Le Bonheur a marché côte à côte avec moi.


Poem of the week

June 22, 2008


More in: Archive U-V, Verlaine, Paul

Jef van Kempen: De nalatenschap van Cornelis Verhoeven



Door Jef van Kempen

De presentatie van een monografie over zijn leven en werk en de officiële opening van zijn bibliotheek in Studiecentrum Soeterbeeck betekenen een nieuwe fase in het voor toekomstige generaties veilig stellen van de geestelijke nalatenschap van Cornelis Verhoeven (1928-2001), een van Nederlands meest markante filosofen en schrijvers.

Bij het bekend worden van de toekenning van de P.C. Hooftprijs in 1980 stelden leerlingen van het Jeroen Bosch-College in Den Bosch, waar Verhoeven leraar was, aan collega-leraren de vraag of mijnheer Verhoeven echt zo’n groot denker was. Deze anekdote die prof. Dr. Wil Derkse afgelopen zaterdag vertelde tijdens de presentatie van de door hem geschreven monografie in de serie “Kopstukken filosofie” van uitgeverij Lemniscaat, is typerend voor Verhoeven. Cornelis Verhoeven was een geleerde, die niet de geleerde wilde uithangen. Hij was de filosoof van de verwondering, groot in het kleine. Als hij geen zin had in een diepgaand gesprek begon Verhoeven vrolijk aan een uiteenzetting over de ontwikkelingen in de soapserie “Goede tijden, slechte tijden”.   Aan het eind van de door de Radboud Universiteit Nijmegen en de Stichting Cornelis Verhoeven georganiseerde bijeenkomst in Studiecentrum Soeterbeeck in Ravenstein reikte Derkse de eerste exemplaren van zijn monografie uit aan Verhoeven’s kinderen Neeltje en Daan. De bibliotheek van Cornelis Verhoeven in het voormalige klooster van de zusters Augustinessen van Windesheim is bedoeld als werkbibliotheek voor geïnteresseerden in het oeuvre van Verhoeven en de achtergronden daarvan. De bibliotheek omvat enkele duizenden titels op het gebied van de geesteswetenschappen en de taalkunde.

Op de bijeenkomst werd ook aandacht besteed aan de bewaard gebleven bibliotheken van de grote Europese denkers Nicolaus Cusanus (1401-1464) en Romano Guardini (1885-1968). Volgens Inigo Bocken is de bibliotheek van Cusanus met vierhonderd handschriften en boeken de grootste bewaard gebleven particuliere bibliotheek uit de Middeleeuwen. Een bibliotheek aan het begin van een nieuwe cultuur, waar het weten een grotere rol zou gaan spelen dan het geloven. In de lezing van Stefan Waanders komt Guardini naar voren als een liefhebber van de schoonheid van het boek. Tegelijkertijd gaf Guardini net zo makkelijk boeken weg als hij ze kocht en koesterde. Een bibliotheek was in zijn ogen een levend ding, boeken komen en gaan.

En Cornelis Verhoeven? Prof. Dr. Jacques De Visscher is een van de weinigen die Verhoeven’s bibliotheek thuis in Den Bosch heeft mogen aanschouwen. Voor Verhoeven was het een heilige plaats, waar het denken gestalte kreeg door het schrijven.  Boeken als voorwerp moeten voor Verhoeven niet veel hebben betekend. Bij het lezen had hij de gewoonte om zijn boeken plat neer te leggen. Maar eerst knakte hij de rug van het boek, zoals hij aan De Visscher demonstreerde. Dat maakte zo’n mooi geluid. Zonder twijfel zal hij zich verkneukeld hebben in de reactie van zijn bezoeker

(Brabants Dagblad, 27 september 2004)

Jef van Kempen: De nalatenschap van Cornelis Verhoeven magazine

More in: Cornelis Verhoeven, Jef van Kempen

« Read more

Thank you for reading FLEURSDUMAL.NL - magazine for art & literature