In this category:

Or see the index

All categories

  1. CINEMA, RADIO & TV
  2. DANCE
  3. DICTIONARY OF IDEAS
  4. EXHIBITION – art, art history, photos, paintings, drawings, sculpture, ready-mades, video, performing arts, collages, gallery, etc.
  5. FICTION & NON-FICTION – books, booklovers, lit. history, biography, essays, translations, short stories, columns, literature: celtic, beat, travesty, war, dada & de stijl, drugs, dead poets
  6. FLEURSDUMAL POETRY LIBRARY – classic, modern, experimental & visual & sound poetry, poetry in translation, city poets, poetry archive, pre-raphaelites, editor's choice, etc.
  7. LITERARY NEWS & EVENTS – art & literature news, in memoriam, festivals, city-poets, writers in Residence
  8. MONTAIGNE
  9. MUSEUM OF LOST CONCEPTS – invisible poetry, conceptual writing, spurensicherung
  10. MUSEUM OF NATURAL HISTORY – department of ravens & crows, birds of prey, riding a zebra
  11. MUSEUM OF PUBLIC PROTEST- photos, texts, videos, street poetry
  12. MUSIC
  13. PRESS & PUBLISHING
  14. REPRESSION OF WRITERS, JOURNALISTS & ARTISTS
  15. STORY ARCHIVE – olv van de veestraat, reading room, tales for fellow citizens
  16. STREET POETRY
  17. THEATRE
  18. TOMBEAU DE LA JEUNESSE – early death: writers, poets & artists who died young
  19. ULTIMATE LIBRARY – danse macabre, ex libris, grimm and others, fairy tales, the art of reading, tales of mystery & imagination, sherlock holmes theatre, erotic poetry, the ideal woman
  20. ·




  1. Subscribe to new material:
    RSS     ATOM

Expressionisme

· German Neo-Expressionist painter and sculptor A.R. PENCK (1939–2017) has died in Zürich · WILDEN – EXPRESSIONISME VAN ‘BRÜCKE’ EN ‘DER BLAUE REITER’ · Met avantgardistisch elan: De Ploeg in Groningen · Gemeentemuseum Den Haag: Expositie Kandinsky & Der Blaue Reiter · Duits Expressionisme in Groninger Museum

German Neo-Expressionist painter and sculptor A.R. PENCK (1939–2017) has died in Zürich

German Neo-Expressionist painter, sculptor and jazz drummer A.R. Penck has died in Zürich at the age of seventy seven. His German gallerist said the cause of his death was complications of a stroke.

Ralf Winkler, alias A. R. Penck, was born in Dresden, Germany. After failing admission to the fine-arts academies in Dresden and East Berlin, Penck worked for several years in a lot of jobs.
In the early 1970s he met with a group of neo-expressionist painters in Dresden. Penck became later one of the exponents of the new figuration alongside with Jörg Immendorff, Georg Baselitz and Markus Lüpertz. In the late 1970s he was shown in West Berlin and was seen as an exponent of free speech in the East. In the 1980s Penck’s work was shown by major museums and galleries in the western world.
Ralf Winkler, alias A. R. Penck, Mike Hammer, T. M., Mickey Spilane, Theodor Marx, “a. Y.” or just “Y” died last week in Zürich.

In Memoriam A. R. Penck (1939–2017)

fleursdumal.nl magazine

More in: Art & Literature News, Exhibition Archive, Expressionisme, Galerie Deutschland, In Memoriam, REPRESSION OF WRITERS, JOURNALISTS & ARTISTS


WILDEN – EXPRESSIONISME VAN ‘BRÜCKE’ EN ‘DER BLAUE REITER’

Onder de titels Wilden en Nieuwe Wilden presenteren Museum de Fundatie en het Groninger Museum tot en met 18 september 2016 een dubbeltentoonstelling gewijd aan het 20ste-eeuwse expressionisme in Duitsland. In Museum de Fundatie staat het expressionisme uit het begin van de eeuw centraal, het Groninger Museum toont het neo-expressionisme uit de jaren ’80. Meer dan een halve eeuw scheidt de beide bewegingen, toch is er bij alle verschillen een duidelijke gemene deler: artistieke vrijheid zonder compromis.

WILDEN01Artistieke conventies en academische regels werden ingeruild voor subjectieve ervaringen. In Duitsland manifesteerde het expressionisme zich aan het begin van de twintigste eeuw in het werk van leden van de kunstenaarsgroeperingen ‘Brücke’ en ‘Der Blaue Reiter’. Met hun compromisloze visie veranderden kunstenaars als Alexej von Jawlensky, Wassily Kandinsky, Emil Nolde, Ernst Ludwig Kirchner, August Macke, Franz Marc en Max Pechstein voorgoed het gezicht van de moderne kunst. De expositie WILDEN – Expressionisme van ‘Brücke’ & ‘Der Blaue Reiter’, toont met zo’n 100 werken het eerste grote museale overzicht in Nederland van Duitse expressionistische schilderkunst.

Niet de buitenwereld maar de binnenwereld, daar ging het de expressionisten om. Kunst als uitdrukking van emotie en innerlijke beleving.

De baanbrekende kunst van het expressionisme was de weerslag van sociale en wetenschappelijke veranderingen in de jaren vóór en vlak na de Eerste Wereldoorlog in Duitsland. De oprukkende industrialisering, de explosief groeiende steden, de ‘ontgoddelijking’ van de samenleving – “God is dood”, zei Nietzsche –, de ontdekking van het onderbewuste en de opkomst van de psychoanalyse, alsook de ontwikkeling van de kwantummechanica en relativiteitstheorie zetten het vertrouwde mens- en wereldbeeld op zijn kop. Oude zekerheden vielen weg en een nieuwe, grotendeels (nog) onbekende realiteit diende zich aan. De unieke positie van de mens in de schepping werd betwijfeld. De expressionistische kunstenaars keerden zich tegen het materialistische vooruitgangsdenken, dat vooral zakelijk en rationeel was. Zij richtten zich voortaan op de geestelijke wereld die achter de materie schuilging en wilden de band tussen mens en natuur herstellen.

WILDEN02De expressionisten stonden kritisch tegenover het onpersoonlijke stadsleven en verheerlijkten de eenvoud van het platteland. Zogenaamd primitieve volkeren werden als de ware erfgenamen van het verloren paradijs tot voorbeeld genomen, zowel in leven als in kunst. Geen materialisme en burgerlijkheid, maar originaliteit en echt contact. In artistieke zin was het expressionisme een reactie op het inmiddels als gezapig betitelde impressionisme, dat – letterlijk – oppervlakkig werd bevonden door zijn focus op de buitenkant van de wereld. Kunstenaars van ‘Brücke’ en ‘Der Blaue Reiter’, opgericht in respectievelijk in 1905 in Dresden en in 1911 in München, hielden zich juist bezig met het innerlijk en met de oorspronkelijke, geestelijke eenheid van mensen, dieren en planten. Zij wilden niet de optische realiteit weergeven, maar de subjectieve ervaring van de mens in zijn natuurlijke omgeving. Bevrijd van de noodzaak zich te houden aan de werkelijkheid zochten de Duitse expressionisten naar alternatieve methoden om hun visie uit te dragen. Ongekend felle kleuren en krachtige vormen werden de dragers van ideeën en emoties. Nolde, Kirchner, Pechstein en andere leden van ‘Brücke’ bleven bij alle stilering vasthouden aan de herkenbaarheid van hun onderwerpen. Leden van ‘Der Blaue Reiter’, met name Jawlensky en Kandinsky, voerden hun streven naar vergeestelijking daarentegen zo hoog op dat zij de materiële wereld oplosten in een volledig voorstellingsloos beeld. Zodoende stonden zij mede aan de basis van de abstracte kunst.

Wilden – Expressionisme
van ‘Brücke’ en ‘Der Blaue Reiter’
t/m 18 september 2016
Museum de Fundatie
Blijmarkt 20
8011 NE Zwolle
Telefoon: 0572 388188
info@museumdefundatie.nl

# meer info website museum de fundatie

fleursdumal.nl magazine

More in: *War Poetry Archive, Art & Literature News, Exhibition Archive, EXPERIMENTAL POETRY, Expressionism, Expressionisme, Galerie Deutschland, PRESS & PUBLISHING


Met avantgardistisch elan: De Ploeg in Groningen

PotAlida

Alida Pott (1888-1931)

Tentoonstelling Met avantgardistisch elan:

De Ploeg in Groningen

Tot en met 2 maart 2014 is in het Groninger Museum de tentoonstelling Met avantgardistisch elan: De Ploeg in Groningen te zien

De Ploeg is de naam van de Groninger kunstkring die in 1918 werd opgericht. Jan Altink bedacht de naam van de kunstenaarsbent: het kunstleven in Groningen zou volgens hem eens flink omgeploegd moeten worden, om vervolgens tot ontkieming te komen. De naam bleek goed gekozen: de kunstenaars legden in de daarop volgende jaren een avantgardistisch elan aan de dag en stonden open voor de verwerking van uiteenlopende nieuwe invloeden.

Onder aanvoering van Jan Wiegers, die gedurende een gezondheidskuur in Davos in Zwitserland bevriend was geraakt met Ernst Ludwig Kirchner, ontstond een schilderkunst die in hoge mate schatplichtig was aan het Duitse expressionisme. Nieuw was dat de schilders van De Ploeg het weidse Groninger landschap tot een belangrijk onderwerp van hun kunst maakten. Daarmee ontstonden de karakteristieke landschappen met hoge horizonten en in de verte verdwijnende wegen en sloten. In expressionistische kleuren en verftoetsen gaven zij uitdrukking aan de uitgestrektheid en ruigheid van het Groninger land.

Behalve het landschap vormden ook het stadsleven en het portret belangrijke schilderkunstige motieven binnen De Ploeg. Met de portretten die de leden van elkaar maakten, bracht men de vriendschapsbanden binnen de kunstenaarskring artistiek tot uitdrukking.  Daarnaast kende de kunstkring een constructivistische richting.

De tentoonstelling laat werken zien van onder anderen Jan Altink (1885-1971), Wobbe Alkema (1900-1984), Jan Wiegers (1893-1959), Johan Dijkstra (1896-1978), Job Hansen  (1899-1960), Ekke Kleima (1899-1958), George Martens (1894-1979),  Alida Pott (1888-1931), Jan Gerrit Jordens (1883-1962), Jannes de Vries (1901-1986), Hendrik Nicolaas Werkman (1882-1945) en Jan van der Zee (1898-1988).

# Website Groninger Museum voor meer informatie

fleursdumal.nl magazine

More in: Art & Literature News, De Ploeg, Dutch Landscapes, Expressionisme


Gemeentemuseum Den Haag: Expositie Kandinsky & Der Blaue Reiter

Wassiliy Kandinsky, Rijdend paar, 1907, olie op doek, 55 x 55,5 cm, collectie Lenbachhaus München

Gemeentemuseum Den Haag

Kandinsky & Der Blaue Reiter

6 februari 2010 t/m 24 mei 2010

In het begin van de 20ste eeuw zette een groep kunstenaars de kunstwereld in München volledig op zijn kop. Met hun expressieve, lyrische schilderijen vol felle kleuren stond Der Blaue Reiter, zoals zij zichzelf noemden, aan de bron van het ontstaan van het expressionisme in Duitsland. Kern vormden de Russische Wassily Kandinsky en zijn geestverwant Franz Marc. Voor het eerst in Nederland toont het Gemeentemuseum Den Haag in het voorjaar van 2010 een groot overzicht van deze expressionistische stroming die zo belangrijk is geweest voor de ontwikkeling van de moderne kunst. Een groot aantal werken maakte eerder deel uit van de succesvolle Kandinskytentoonstelling in het Guggenheim Museum in New York en het Centre Pompidou in Parijs.

Wassily Kandinsky (1866-1944) speelt een belangrijke voortrekkersrol in de vernieuwing van de schilderkunst. Zijn explosieve composities, waarbij hij zich laat inspireren door experimentele muziek en primitieve volkskunst, roepen heftige emoties en onbegrip op bij kunstcritici, publiek en medekunstenaars. Wanneer hij kennis maakt met Franz Marc, ontmoet Kandinsky een zielsverwant die zijn interesse en opvattingen deelt in schilderkunst en muziek. Twee dagen na hun eerste ontmoeting gaan ze al samen naar een concert van Arnold Schönberg. Dit is het begin van een hechte vriendschap en in 1911 richten ze Der Blaue Reiter op waarbij kunstenaars als Gabriele Münter, Alexej von Jawlensky, August Macke, Marianne von Werefkin en Heinrich Campendonck zich aansluiten.


August Macke, Promenade, 1913, olieverf op karton, 51 x 57 cm, collectie Lenbachhaus München

Deze groep kunstenaars is zeer gedifferentieerd, zowel wat stijl als wat samenstelling betreft. Toch zijn er ook gemeenschappelijke kenmerken; het expressionisme van Der Blaue Reiter is poëtisch en verraadt invloeden van Russische sprookjes en oude volksverhalen. De kunstenaars  werken vanuit hun gevoel, gebruiken veelal felle kleuren en zijn gefascineerd door de natuur en dieren. Dit uit zich bijvoorbeeld in de met liefde weergegeven imposante paarden van Franz Marc die als trots, beeldvullend onderwerp van een schilderij een grote empathie oproepen bij de toeschouwer.

Kandinsky volgt binnen de groep zijn eigen pad. Volgens hem bestaat er een duidelijke gevoelsrelatie tussen klank en vorm. Deze bevinding wordt een belangrijk uitgangspunt van zijn werk en leidt uiteindelijk tot wat algemeen beschouwd wordt als het eerste abstracte schilderij ter wereld. Een mooi voorbeeld van Kandinskys zoektocht naar de ultieme versmelting van schilderkunst en muziek zijn de reeksen Improvisaties en Composities waarin de klanken van de muziek bijna hoorbaar zijn bij het kijken naar de schilderijen.

Gabriële Münter, Jawlensky und Werefkin, 1909, olieverf op karton, 32,7 x 44,5 cm,

collectie Lenbachhaus München

Met het begin van de Eerste Wereld Oorlog in 1914 valt de groep uit elkaar. Kandinsky gaat terug naar Rusland en verlaat zijn vriendin Gabriele Münter. Macke en Marc worden opgeroepen door het leger om te vechten aan het front, waar zij in de loopgraven sneuvelen. In de schilderijen die in de aanloop en tijdens de oorlog gemaakt worden, is de spanning en de onzekerheid die in de lucht hing goed voelbaar.

Ook voor de persoonlijke verhalen van de kunstenaars en hun onderlinge relaties is er plaats  in de tentoonstelling. Zo is er bijzondere historische documentatie, waaronder nooit eerder getoonde foto’s van Kandinsky en Gabriele Münter tijdens hun reis naar Nederland in 1904.

Franz Marc, De tijger, 1912, olieverf op doek, 111 x 101 cm, collectie Lenbachhaus München

Deze tentoonstelling vol hoogtepunten uit het oeuvre van Kandinsky en Der Blaue Reiter komt tot stand in nauwe samenwerking met de Städtische Galerie im Lenbachhaus in München. Bij de expositie verschijnt een rijk geïllustreerde catalogus met bijdragen van Doede Hardeman, Annegret Hoberg, Helmut Friedel en Franz Kaiser. De tentoonstelling is onderdeel van Holland Art Cities.


Alexej von Jawlensky, Murnauer Landschaft, 1909, olieverf op karton, 50,5 x 54,5 cm,

collectie Lenbachhaus München

fleursdumal.nl magazine

More in: Art & Literature News, Expressionisme, Galerie Deutschland


Duits Expressionisme in Groninger Museum

Ernst Ludwig Kirchner, ‘Artistin-Marcella’, 1910, Oil on canvas

GRONINGER MUSEUM

Duits Expressionisme 1905 – 1913

Brücke-Museum Berlijn

150 Meesterwerken

13 december 2009 – 11 april 2010

Het Groninger Museum presenteert van 13 december 2009 tot en met 11 april 2010 hoogtepunten uit de collectie van het Brücke Museum in Berlijn. De tentoonstelling, die in het Ploegpaviljoen van het museum gehouden wordt, toont 150 werken waaronder schilderijen, tekeningen, grafiek en beelden van de Brücke leden Ernst Ludwig Kirchner, Erich Heckel, Karl Schmidt- Rottluff, Fritz Bleyl, Max Pechstein, Emil Nolde, Cuno Amiet en Otto Mueller.

De grondslag voor de collectie en de oprichting van het Brücke Museum vormde de schenking in 1964 van een groot aantal werken van Karl Schmidt- Rottluff. Sindsdien werd de collectie uitgebreid met werken van andere leden van Brücke door aankopen, schenkingen en langdurige bruiklenen. De in 1905 in Dresden opgerichte kunstenaarsgroep “Brücke” geldt tot op de dag van vandaag als een van de belangrijkste steunpilaren waarop het Noord-Europees expressionisme gegrondvest is.

De snelle schetsmatige vormen en de expressieve kleuren in vaak contrasterende kleurcombinaties, zijn kenmerken voor het Brücke expressionisme. Tot de onderwerpen van de Brücke kunstenaars behoorden stadsgezichten, landschappen en de wereld van het variété. In 1913 viel de groep uiteen en gingen de kunstenaars hun eigen weg. In de jaren dertig werd het werk van de leden van de Brücke door het nationaal- socialistische regime tot ontaarde kunst bestempeld. 

Het is bijzonder dat deze werken te zien zijn in het Groninger Museum. In de jaren twintig van de vorige eeuw raakten ook een aantal schilders van De Ploeg geïnspireerd door het expressionisme van de Brücke. Een niet eerder vertoonde invalshoek op het Groninger landschap en het portret, kwam tot stand onder de inspirerende aanvoering van Jan Wiegers die gedurende een kuur in Davos in contact was gekomen met Ernst Ludwig Kirchner.

Bij de tentoonstelling verschijnt een catalogus met artikelen van Brücke- deskundigen zoals prof. dr. Magdalena Moeller en Christiane Remm uitgegeven door Hirmer Verlag, Nederlands en Duitstalig.

fleursdumal.nl magazine for art & literature

More in: Art & Literature News, Expressionisme, Galerie Deutschland


Thank you for reading FLEURSDUMAL.NL - magazine for art & literature